Yanosik Warsztaty
Art Blog Yanosik - 2023-02-28T115110.816.jpg

Czy są specjalne oleje dla jednostek downsizingowych?

3 marca 2023 • 4 min czytania

Na rynku wtórnym jest już coraz więcej samochodów z silnikami downsizingowymi. Możecie tego nie wiedzieć, ale potrzebują one oleju, który będzie spełniał inne wymagania. Jakie dokładnie? Sprawdźcie w naszym artykule!

Ogólne założenia downsizingu powinny być Wam znane – ich celem jest uzyskanie podobnych lub lepszych osiągów jednostki napędowej, przy mniejszej niż zwykle pojemności skokowej. Oczywiście to wszystko ma zajść przy mniejszym zużyciu paliwa i mniejszej masie jednostki napędowej. Można to osiągnąć przy wysilaniu nowych silników, ale może to niestety odbić się na ich trwałości.

Filtry GPF – co to jest?

To analogiczny układ do filtrów cząstek stałych w dieslach, w silnikach benzynowych. Poddane downsizingowi jednostki napędowe zasilane benzyną produkują sadzę, czasem w nadmiernych ilościach. To efekt obciążenia małego silnika z wtryskiem bezpośrednim, w którym nie dochodzi do idealnego wymieszania paliwa z powietrzem, a w cylindrach powstaje strefa nadmiaru paliwa.

W procesie spalania powstaje wówczas sadza, którą należy odpowiednio wychwycić, by nie zanieczyściła silnika. W tym celu stosuje się układu GPF – układy benzynowych filtrów cząstek stałych.

Olej a sadza – czy mają na siebie wpływ?

Otóż skład oleju może się przyczynić do mniejszej ilości tworzących się cząstek sadzy. Aby do tego doszło, musi mieć właściwości dyspersyjne.

Sadza z komory spalania przedostaje się do oleju i zanieczyszcza go w pewnym stopniu. Dobre oleje, które mają odpowiednie właściwości dyspergujące, będą umożliwiały dość sporej ilości sadzy na utrzymywanie się w zawiesinie, ale w dużym rozproszeniu.

W ten sposób, zanieczyszczony olej będzie w stanie krążyć w obiegu, bez ryzyka zapchania kanałów albo filtra olejowego, co mogłoby mieć bardzo złe skutki dla całego układu.

Olej chroni łańcuch rozrządu

Sadza może się osadzać w różnych miejscach silnika, m.in. również na łańcuchu rozrządu. A to szczególnie szkodliwe, gdy znajdzie się w obszarze sworzni łączących ogniwa łańcucha, bo może doprowadzić do wycierania.

Nawet minimalne luzy na poszczególnych sworzniach mogą wydłużyć łańcuch w zakresie, którego nie da się już skompensować napinaczem. Powoduje to zaburzenia faz rozrządu, a nawet może grozić przeskakiwaniem łańcucha.

W najgorszym scenariuszu – brak synchronizacji wałków rozrządu oraz wału korbowego może doprowadzić do uderzenia tłoka w zawory, a to spowoduje spore koszty naprawy.

Oleje, które mają silne właściwości dyspersyjne mogą zapobiec gromadzeniu się sadzy w newralgicznych punktach łańcucha rozrządu i ochronią go przed wydłużaniem.

Olej zapobiega przedwczesnemu zapłonowi

Niestety w silnikach spalinowych wciąż zdarzają się zjawiska przedwczesnego zapłonu LSPI. Zwykle można to zaobserwować w zakresie niskich obrotów od 1500 do 2000 obr/min., ale też przy mocnym obciążeniu silnika i silnym doładowaniu go powietrzem.

Przedwczesny zapłon mogą powodować również obecne w komorze spalania resztki niedopalonego paliwa, czy żarzące się cząstki oleju. LSPI może doprowadzić do uderzeń płaszcza tłoka o tuleję cylindra, a to z kolei może się skończyć poważnym uszkodzeniem jednostki napędowej.

Oleje, które redukują zjawisko LSPI, są wzbogacone o formułę ograniczającą powstawania tych cząstek, które w obrębie cylindra mogą się żarzyć. Dodatkowo mają działanie gaszące paliwo rozcieńczone w warstwie oleju na gładzi lub pierścieniach.

Dobór oleju dla silnika downsizingowego ma ogromne znaczenie!

Wiele specyfikacji i homologacji, które zostały opracowane przez międzynarodowe organizacje czy konstruktorów silników, zostało stworzonych po to, by ograniczyć negatywne działanie zjawisk, które mogą pojawić się w silnikach poddanych downsizingowi.

Niestety wiele z nich wyklucza się pod względem składu chemicznego oleju, lepkości, właściwości FE oraz kompatybilności z materiałami pasków rozrządu. I to właśnie spowodowało konieczność wyprodukowania nowych rodzajów olejów, które mogą spełnić wymagania poszczególnych specyfikacji.

Niewłaściwy dobór olejów do nowoczesnych silników, poddanych downsizingowi, może doprowadzić do pogorszenia składu spalin, a nawet zniszczyć silnik.

Udostępnij artykuł:

Opublikowano: 28 lutego 2023 • Aktualizacja: 28 lutego 2023

Więcej od autora

[Blog] mała miniaturka (17).png

23 września 2026 • 10 min czytania

Co oznacza bulgotanie w układzie chłodzenia?

Bulgotanie dobiegające ze zbiorniczka wyrównawczego lub okolic nagrzewnicy może być niegroźnym efektem obecności powietrza w układzie, ale czasem wskazuje na znacznie...

[Blog] mała miniaturka (16).png

21 września 2026 • 11 min czytania

Czy częsta jazda na niskich obrotach szkodzi silnikowi?

Jazda na niskich obrotach może zmniejszać chwilowe zużycie paliwa, ale nie zawsze jest korzystna dla silnika. Wyjaśniamy, kiedy niskie obroty są całkowicie bezpieczne, a kiedy...

[Blog] mała miniaturka (15).png

18 września 2026 • 7 min czytania

Jak rozpoznać pierwsze objawy zużycia łożyska oporowego sprzęgła?

Łożysko oporowe sprzęgła jest niewielkim elementem, ale jego zużycie potrafi szybko dać o sobie znać charakterystycznym hałasem i zmianą pracy pedału sprzęgła. Wyjaśniamy,...